Château d'Yquem 1983

De 1983 behoort tot de meest geconcentreerde wijnen die dit domein in de afgelopen 20 jaar heeft voortgebracht, met een verbluffende hoeveelheid extract en een duizelingwekkende dosis glycerine. Het oogstjaar begon vroeg bij Yquem: de pluk startte op 29 september en eindigde op 18 november. De meeste waarnemers vinden dat 1983 langzamer zal rijpen dan 1986 en bijna 100 jaar mee kan gaan. Gezien het ongelooflijke bewaarpotentieel van Yquem lijken zulke opmerkingen niet vergezocht. Op dit moment is de 1983 enorm, met grote, honingachtige tonen van ananas, kokos en karamel, een massief extract en een weelderige, bijna stroperige textuur die slechts net wordt omlijst door zuren en nieuw eikenhout. Ik heb niet het gevoel dat de wijn sinds het bottelen is veranderd, en ik zou er zeker nog minstens 10 tot 15 jaar niet aan beginnen. Verwachte drinkrijpheid: 2005-2050. Laatst geproefd: 12/90.

Superintens en voluit, elegant en stijlvol. Donker amber van kleur en rijk aan complexiteit; deze ’83 bekleedt het gehemelte met tonen van butterscotch, gedroogde abrikoos, vijg en specerijen. Gemaakt om decennialang te rijpen.

Eigenlijk nogal aan ons allemaal verspild, op de 14e plek in het menu, maar de pure kwaliteit kwam toch schitterend naar voren en het was nog steeds prachtig. Rijk en lang nagalmend, met aanzienlijke maar niet overdreven zoetheid. Te veel! (JR)

Yquem 1983 heeft een complex bouquet met aroma’s van gedroogde honing, kweepeer en Sevilla-sinaasappelmarmelade. Er is een subtiele florale toets, met saffraan en gele bloemen die met beluchting naar voren komen. In de mond is hij zeer mooi in balans, met een vleug marmelade bij de aanzet en een messcherpe zuurlijn. Hij is levendig en precies, met een wat te kruidige afdronk die lang blijft hangen. Tot aan de 1989 is dit wellicht de beste Yquem van het decennium; de 1983 laat zien dat hij nog ruimschoots reserves heeft. Geproefd tijdens de Yquem-verticale op het château.

De kleur leek verder ontwikkeld dan bij eerdere flessen, met een oranje-, honing- en koperachtige tint. De neus grijpt je meteen zodra de wijn het glas raakt. Honingomhulde tropische vruchten, ananas, abrikoos, vanillecustard en sinaasappelmarmelade komen volop naar voren en monden uit in een zoete, kruidige en frisse laag fruit, royaal overgoten met honing. Uit een flesje van 375 ml: geopend en direct ingeschonken.

Rijp goudoranje, briljant. Delicaat, uiterst verfijnd bouquet, peperig en elegant, geparfumeerde zoetheid, oranjebloesem, kumquats, honing, citroenmelisse. In de mond een dansende, grootse en intense ervaring, met een fijne droogheid, amandelmeel, zo fris, zo elegant. De Lafaurie-Peyraguey van hetzelfde jaar heeft eigenlijk meer vet, maar klasse maakt het verschil.

Sinds het begin van mijn notities schommelde hij altijd tussen 19/20 en 20/20 punten. Nu hij zijn eerste drinkrijpheid heeft bereikt en telkens weer voor een bedwelmende, delicate Sauternes-ervaring heeft gezorgd, gun ik hem het predicaat «eeuwwijn». Niet in het minst omdat 80 gelukkige millennium-oudejaarsgasten, die wij in het Hotel Monopol in Luzern mochten ontvangen, deze maximumscore kunnen bevestigen in de vorm van een gigantische Impériale-fles. Proefindrukken rond 1990: notig, geroosterd bouquet. In de mond opnieuw nootaroma’s, een markante en toch fijn gestructureerde tanninestructuur, die door smeuïgheid en rijkdom wordt bedekt; in de finale vol, vet met een mooie balans. Een prachtige evenwichtigheid maakt van deze wijn de d’Yquem zoals men hem waardeert en liefheeft. 1995 uit een halve fles bij Paul Kunz in Meisterschwanden gedronken: een unieke ervaring! De kleine fles laat zien hoe groots deze wijn ooit zal worden. Het stemmetje dat de doorslag gaf, vroeg mij al lang of ik deze wijn niet wilde opwaarderen. Nu is het zover: 20/20 punten! Met de standaardflessen zou ik beslist nog wachten. Drink intussen de 75 of 37 tot de 83 rijp is! 02: bij het dessert op de verjaardag van Bruno Meneghin in Basel genoten: alleen al de neus was een ware Sauternes-explosie; peperig sinaasappelspel. In de mond pure perfectie. Ik neem aan dat er maar heel zelden een eeuw-Yquem is geweest die zich al in zijn jeugd zo “vulgair” onthulde. 03: semesterproeverij in Zürich: rijpend goud-oranje; briljant. Delicaat, uiterst fijn bouquet; peperig en elegant met een geparfumeerde zoetheid van oranjebloesem, kumquats, honing en citroenmelisse. In de mond een dansende, grootse, gracieuze ervaring; intens, fijne droogte, amandelmeel—zo fris, zo elegant. Lafaurie heeft eigenlijk meer vet, maar uiteindelijk is het de klasse die telt! 20/20. In Wenen in april 06 als afsluiting van een groot Haut-Brion-diner in de Coburg. Gewoon briljant en perfect. 08: een magnum uit de kelder van Martin Stoevesandt na een prachtig diner (met een geniale eend…) en veel jaargangen Cheval Blanc in restaurant les Quatre Saisons in Basel. Gewoon perfect!!! (20/20). 12: donker goud-oranje, briljant glinsterend. Meteen een waanzinnig bouquet: bittere sinaasappel, Turks snoep, Cointreau. In de mond met veel ras, een dramatische concentratie, sinaasappelpulp, gekonfijt fruit; in de fijn peperige frisheid zelfs mandarijn, en opnieuw sinaasappellikeur, met een eindeloos lange afdronk. Behoort tot de allergrootste, legendarische Yquems. (20/20). 16: helaas een fles met een heel klein, venijnig kurkprobleem! 17: een klein half flesje bij Kurt en Marlis Steger. Extreem zoet en—gelukkig—van binnen een bijzonder elegante, fijne ondersteunende zuren tonend. Op de een of andere manier meer Tokaji dan Sauternes. Maar toch geniaal. (20/20). 17: magnum. Prachtig goudkleurig en stralend. Het bouquet is droomachtig, met een intense, lichtdroge zoetheid die de enorme concentratie onderstreept. Het geurt naar gedroogde vijgen, rozijnen, Bual-Madeira, gedroogde abrikozen en gekonfijte honing. Een waanzinnige zoete rondedans! In de mond met enorme intensiteit; een echte nectar die bijna overgeconcentreerd lijkt, en vervolgens minuut na minuut aroma’s vrijgeeft. Hij wekt ook de indruk van een gigantische Beerenauslese. Wat hij—technisch gezien—ook precies is. Een nog jonge Yquem-legende met een onsterfelijke toekomst. (20/20). 18: helaas een licht kurkige magnum bij een zeldzaamhedenproeverij op Sylt. 19: magnum. Voor een Sauternes van bijna 40 jaar toont hij precies de juiste kleur: okergoud met oranje reflecties. De neus geeft gekaramelliseerde sinaasappelschillen, bittere sinaasappelmarmelade, Grand Marnier en een heerlijke portie nougat. In de mond complex en compleet. Het massaal geconcentreerde extract vertoont op de tong een edele bitterheid die kruidigheid en ras geeft. De finale is bombastisch en eindeloos lang. Vandaag geniaal en dat nog eens 50 jaar. Minstens. In magnum sowieso. (20/20).

Met een middel- tot diep amberkleurige tint is d’Yquem 1983 in het begin wat stroef en nors, maar hij opent al snel en onthult tonen van gebrande suiker, met honing omhulde walnoten en witte truffel, met accenten van sinaasappelmarmelade en kamille. In de mond is hij rijk en fris, met een soort yin-en-yang-balans die doorwerkt in de lange afdronk. De restsuiker bedraagt 119,2 g/l.

Amberkleur van gemiddelde intensiteit. In de neus duidelijke tonen van sinaasappelschil, abrikoos en saffraan. In de mond onderscheidt de wijn zich door zijn densiteit en kracht. De frisse zuurgraad geeft hem pit en compenseert mooi het royale, romige karakter. Een levendige, subtiele en aanhoudende wijn die nog vele decennia voor zich heeft.

Koperkleurige tint. Matig intens in de neus, kruidig, met een klein kamferachtig zeste-accent. Precies in de aanzet, geurig in het midden van de mond met een toets van bloedsinaasappel; de wijn eindigt lang, stevig en vezelig, zonder zoetheid. De draagkracht is spectaculair en nobel en de laatste momenten zijn licht austere. Net als de 1988 is dit een wijn die geschikt is voor de haute gastronomie. Zijn finale structuur, zonder uitgesproken zoetheid, heeft op het gerecht hetzelfde effect als die van een rode wijn.